Yenilenebilir Enerjide Tarihi Rekor: Elektrik Üretimi Yüzde 9,8 Arttı

Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı’nın (IRENA) yayımladığı Yenilenebilir Enerji İstatistikleri 2026 raporu, küresel enerji dönüşümünde tarihi bir eşiğin aşıldığını ortaya koydu. Rapora göre yenilenebilir kaynaklardan elektrik üretimi, 2024 yılında yüzde 9,8 artarak şimdiye kadarki en hızlı yıllık büyümesini gerçekleştirdi. Aynı dönemde yenilenebilir olmayan kaynaklardan elektrik üretimindeki artış ise yüzde 1,4 seviyesinde kaldı.

Küresel Elektriğin Yüzde 31,7’si Yenilenebilir Kaynaklardan Üretildi

2024 yılında dünya genelindeki elektrik üretiminin yüzde 31,7’si yenilenebilir enerji kaynaklarından sağlandı. Güneş, rüzgâr, hidroelektrik, jeotermal ve diğer temiz enerji kaynaklarından gerçekleştirilen toplam elektrik üretimi 9 bin 836 teravatsaat seviyesine ulaştı. Veriler, yenilenebilir enerjinin küresel elektrik sistemindeki payını hızlı biçimde artırdığını gösterdi.

Bununla birlikte mevcut büyüme hızının iklim hedeflerine ulaşılması açısından yeterli olmadığına dikkat çekildi. IRENA’nın yol haritasına göre küresel nihai enerji talebinde elektriğin payının 2035 yılına kadar yüzde 35’e çıkarılması hedefleniyor. Bu hedefe ulaşılabilmesi için yenilenebilir kaynakların küresel elektrik üretimindeki payının yüzde 31,7’den yüzde 78’e yükselmesi gerekiyor. Başka bir ifadeyle yenilenebilir elektrik üretiminin yaklaşık 2,5 katına çıkarılması önem taşıyor.

Güneş ve Rüzgâr Enerjisi Büyümeye Öncülük Etti

IRENA verileri, yenilenebilir elektrik üretimindeki büyümenin başlıca itici güçlerinin güneş ve rüzgâr enerjisi olduğunu gösterdi. Bölgesel üretimde ilk sırada yer alan Asya, 2024 yılında yenilenebilir kaynaklardan 4 bin 589 teravatsaat elektrik üretti. Bölgede yıllık üretim yüzde 14,3 artarken özellikle güneş ve rüzgâr enerjisindeki büyüme dikkat çekti.

Avrupa’nın yenilenebilir elektrik üretimi yüzde 7,2 artışla bin 758 teravatsaate ulaştı. Bu büyümede güneş ve hidroelektrik kaynakları etkili oldu. Kuzey Amerika bin 535 teravatsaat, Güney Amerika ise bin 47 teravatsaat yenilenebilir elektrik üretti.

En yüksek bölgesel büyüme oranı ise yüzde 17,3 ile Orta Doğu’da kaydedildi. Avrasya’da yenilenebilir elektrik üretimi yüzde 11,9, Afrika’da yüzde 5,7, Orta Amerika ve Karayipler’de yüzde 5,8, Okyanusya’da ise yüzde 3,4 arttı.

Yenilenebilir Enerji Kapasitesi 5,2 Teravata Ulaştı

Raporda küresel yenilenebilir enerji kurulu gücüne ilişkin güncellenmiş veriler de paylaşıldı. Dünya genelinde 2025 yılında 693 gigavatlık yeni yenilenebilir enerji kapasitesi devreye alındı. Böylece toplam yenilenebilir enerji kapasitesi 5,2 teravata ulaşarak küresel elektrik üretim kapasitesinin yüzde 49,5’ini oluşturdu.

2025 yılında gerçekleştirilen toplam kapasite artışının yüzde 85,7’si yenilenebilir enerji yatırımlarından oluştu. Bu oran 2024 yılındaki yüzde 92,7 seviyesinin altında kalsa da yenilenebilir enerji kapasitesinin fosil yakıtlara dayalı kapasiteden daha hızlı büyümeye devam ettiği belirtildi.

Adil Enerji Dönüşümü İçin İklim Finansmanı Çağrısı

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi İcra Sekreteri Simon Stiell, yenilenebilir elektrik üretimindeki rekor büyümenin temiz enerjiye geçişin hızlandığını gösterdiğini belirtti. Ancak enerji dönüşümünün hâlâ yeterince hızlı ve kapsayıcı olmadığını vurgulayan Stiell, özellikle iklim krizine karşı kırılgan ülkelerin daha fazla mali ve teknik desteğe ihtiyaç duyduğuna dikkat çekti.

Veriler, yenilenebilir enerjinin yalnızca emisyonların azaltılması açısından değil; enerji güvenliği, ekonomik dayanıklılık ve enerji maliyetlerinin kontrol altına alınması bakımından da stratejik önem taşıdığını ortaya koyuyor. Küresel hedeflere ulaşılması için şebeke altyapısının güçlendirilmesi, temiz enerji yatırımlarının artırılması ve gelişmekte olan ülkelerin uygun finansman kaynaklarına erişiminin sağlanması gerekiyor.